Urodził się 13 września 1739 roku w Ciechanowcu. Jego ojciec, Jan Adrian Kluk, który był budowniczym i architektem budowli sakralnych, został sprowadzony do Ciechanowca z Warmii przez ówczesnego właściciela miasta - księcia Franciszka Maksymiliana Ossolińskiego (1676-1756). Krzysztof Kluk, który od dzieciństwa wykazywał zainteresowanie naukami przyrodniczymi oraz wyraźne uzdolnienia do rysunku i rytowania, otrzymał staranne i wszechstronne wykształcenie. Początkowo kształcił się w Warszawie, następnie w Drohiczynie nad Bugiem, a na koniec w Seminarium oo. Pijarów w Łukowie. W roku 1761 wstąpił do Seminarium oo. Misjonarzy u Świętego Krzyża w Warszawie, które ukończył po dwóch latach nauki, otrzymując święcenia kapłańskie.

 

Od roku 1763 do 1767 był kapelanem nadwornym w siedzibie starosty nurskiego, Tomasza Ossolińskiego w Nurze, w latach 1767-1770 proboszczem w parafii Winna, a od 1770 roku do końca życia proboszczem w parafii Trójcy Przenajświętszej w Ciechanowcu, gdzie pełnił obowiązki proboszcza i prowadził obserwacje przyrodnicze związane z pracą naukową. W latach 1770-1779 ukazała się w Warszawie trzytomowa rozprawa autorstwa księdza Krzysztofa Kluka pod wspólnym tytułem "Roślin potrzebnych, pożytecznych, osobliwie krajowych, albo które w kraiu użyteczne być mogą utrzymanie, rozmnożenie i zażycie". Dzieło to stanowi w literaturze polskiej pierwsze kompendium wiedzy przyrodniczej, obejmujące całokształt zagadnień związanych z naukami ogrodniczymi, leśnymi i rolniczymi. Do zagadnień botanicznych wracał Krzysztof Kluk kilkakrotnie. W roku 1785 wyszedł spod jego pióra pierwszy polskojęzyczny podręcznik pt. "Botanika dla szkół narodowych", jemu również przypisywane jest autorstwo podręcznika pt. "Zoologia, czyli Zwierzętopismo dla szkół narodowych", który ukazał się w roku 1789. Oba podręczniki powstały na zlecenie Towarzystwa do Ksiąg Elementarnych, organu wykonawczego Komisji Edukacji Narodowej.

 

W latach 1786-1788 został wydany w Warszawie trzytomowy "Dykcyonarz Roślinny", w którym ksiądz Krzysztof Kluk opisał 1.536 gatunków roślin krajowych i zagranicznych, ułożonych w alfabetycznym porządku nazw łacińskich z przyporządkowanymi im nazwami polskimi. Odpowiednikiem "Roślin potrzebnych...." w dziedzinie zoologii było czterotomowe dzieło pt. "Zwierząt domowych i dzikich, osobliwie krajowych, potrzebnych i pożytecznych, domowych, chowanie, rozmnożenie, chorób leczenie, dzikich łowienie, oswojenie, zażycie, szkodliwych zaś wygubienie", które ukazało się w latach 1779-1780. Stanowiło ono pierwszą syntezę fauny krajowej i pełniło przez długi czas funkcję podręcznika w tym zakresie. Mineralogii, petrografii i metalurgii dotyczyła dwutomowa praca pt. "Rzeczy kopalnych osobliwie zdatniejszych szukanie, poznanie i zażycie". Dzieło to zawierało dużą dawkę wiedzy o metalurgii końca XVIII wieku i wprowadzało mnóstwo pojęć z zakresu słownictwa mineralogicznego. W uznaniu zasług, w 1781 roku, król Stanisław August Poniatowski wyróżnił księdza Krzysztofa Kluka bardzo cenionym, złotym orderem "Merentibus".

 

Działalność naukowa księdza Krzysztofa Kluka nie kolidowała z jego obowiązkami duszpasterskimi. Dwa kazania wydane drukiem: "Kazanie o szacunku i miłości kapłanów" (Warszawa, 1777) i "Myśli nawracającego się grzesznika" (Warszawa, 1777), kilkaset rękopiśmiennych kazań (znajdujących się obecnie w zbiorach Biblioteki Ossolińskich we Wrocławiu), potwierdzone uczestnictwo w licznych uroczystościach diecezjalnych (Archiwum Diecezjalne w Drohiczynie nad Bugiem), dają wyobrażenie o pobożności i prawości tego wspaniałego człowieka i kapłana. Uzyskał kilka godności duchownych: był kanonikiem inflanckim, kruszwickim, brzeskim i dziekanem drohickim.

 

Ksiądz Jan Krzysztof Kluk zmarł 2 lipca 1796 roku w Ciechanowcu w wieku 57 lat i tu został pochowany. Społeczeństwo uczciło jego pamięć fundując w 1850 pomnik w Ciechanowcu (dłuta Jakuba Tatarkiewicza). W XX wieku Jego imieniem nazwano Muzeum Rolnictwa w Ciechanowcu.

 

View the embedded image gallery online at:
http://www.ciechanowiec.pl/pl/184-historia#sigProGalleria80037851ec
 

 

pasek

Istniejący od blisko sześciuset lat Ciechanowiec ma bardzo ciekawą i bogatą historię. Zanim powstał w tym miejscu pierwszy gród obronny, co miało zapewne miejsce w XII wieku, tereny wokół dzisiejszego Ciechanowca były zamieszkiwane przez ludność prasłowiańską. W epoce brązu mieszkała tutaj ludność kultury łużyckiej - pozostało po niej wielkie cmentarzysko, zlokalizowane we wsi Żebry Wielkie, leżącej kilka kilometrów na północny-zachód od Ciechanowca. Ludność ta, zapewne na początku naszej ery, została wyparta stąd przez osadników kultury przeworskiej. Cmentarzysko tej kultury, datowane na 100 r. p.n.e. i wykorzystywane przez około 250 lat, odkryte zostało w sąsiadującej ze wsią Żebry Wielkie, wsi Gródek.

 

W momencie powstania Państwa Polskiego, Ciechanowiec i okolice stanowiły wschodnie rubieże monarchii piastowskiej. Co prawda nie było tu jeszcze miasta, ale istniała już warowna osada, zaś tereny leżące na zachód od Drohiczyna nad Bugiem, stanowiły na pewno własność pierwszych władców Polski. Inna sprawa, że podobnie jak inne obszary przygraniczne we wczesnym średniowieczu, przechodziły one dość często z rąk do rąk. Były one na przemian własnością polskich i ruskich książąt, zastąpionych w XIV wieku przez książąt litewskich.

 

W wieku XIII pojawiają się wzmianki o istniejącym w tym miejscu grodzie obronnym należącym do kasztelanii święckiej, obejmującej ziemie leżące pomiędzy rzeką Nurzec a Czerwonym Borem. Gród ten figuruje w wykazie miast i warowni zniszczonych w czasie najazdu tatarskiego w 1241 roku. Fakt ten wskazywać może na znaczenie strategiczne grodu warownego w Ciechanowcu, istniejącego jeszcze przed powstaniem w tym miejscu organizmu miejskiego. Niestety, szczupłość materiału źródłowego z pierwszych wieków istnienia Państwa Polskiego oraz problemy z właściwą interpretacją dostępnych źródeł (pierwotna nazwa Ciechanowca może być błędnie odczytana, istnieje też duże prawdopodobieństwo pomylenia Ciechanowca z Ciechanowem, które ma już wieloletnią "tradycję"), uniemożliwiają szerszą wypowiedź na ten temat.

 

Tereny wokół dzisiejszego Ciechanowca zasiedlone zostały przez drobną szlachtę mazowiecką, aż do linii rzek: Bugu i Nurca. Na wschód od tej linii dominowało stare osadnictwo ruskie, szczególnie silne w okolicach: Drohiczyna, Brańska i Bielska Podlaskiego - miast położonych w bezpośrednim sąsiedztwie Ciechanowca. Po zawarciu unii polsko-litewskiej w Krewie, w 1385 roku, ruszyła na teren Podlasia tzw. "druga fala" kolonizacji mazowieckiej. Wtedy to obok drobnoszlacheckich i włościańskich wsi pojawiły się liczne osady o charakterze rzemieślniczo-targowym. Naturalną konsekwencją rozwoju osadnictwa na tym terenie było przekształcenie się dawnego grodu obronnego w Ciechanowcu, w ośrodek miejski. Jednym z najważniejszych czynników, który miał wpływ na szybki rozwój Ciechanowca jako ośrodka miejskiego, było jego korzystne położenie oraz rola lokalnego centrum rzemieślniczo-handlowego. Na przełomie XIV-XV wieku przez Ciechanowiec prowadziła jedna z najważniejszych dróg wiodących z Mazowsza na Litwę (Warszawa - Ciechanowiec - Bielsk Podlaski - Grodno - Wilno). W podobnych okolicznościach powstały i rozwinęły się między innymi: Drohiczyn, Bielsk Podlaski, Brańsk, Knyszyn, Mielnik, Rajgród i Tykocin. Nie można jednak zapomnieć o tym, że rola ośrodka handlowo-drogowego organicznie wiązała się z funkcją obronną miasta, narażonego na stałe ataki ze strony rywalizujących ze sobą na terenie Podlasia książąt mazowieckich i ruskich, zastąpionych później przez książąt litewskich. Musiał już wtedy istnieć w Ciechanowcu zamek obronny, chroniący przed niespodziewanym najazdem osadę bogacącą się na handlu i obsłudze podróżnych.

 

Prawa miejskie otrzymał Ciechanowiec w roku 1429, z rąk księcia mazowieckiego Janusza I Wielkiego. Z roku 1434 pochodzi pierwsza źródłowa wzmianka o mieszczaninie ciechanowieckim, od roku zaś 1446 istnieje w Ciechanowcu parafia rzymskokatolicka. W roku 1500 spotykamy w dokumentach nazwę miasta Czyechonowecz, zaś w dokumentach z lat 1535-1536 nazywane jest ono Techonowcy. Można więc z dużą dozą prawdopodobieństwa przyjąć, że nazwa Ciechanowiec jest zdrobnieniem nazwy mazowieckiego Ciechanowa (Ciechanowiec = Mały Ciechanów). Pewną poszlaką, wskazującą na poprawność takiego rozumowania jest fakt występowania w herbie Ciechanowca kluczy, które występują również w herbie Ciechanowa (trzyma je w rękach święty Piotr - patron tego miasta).

 

Właścicielami miasta i okolicznych ziem była wówczas pochodząca z Mazowsza rodzina Kiszków - Ciechanowieckich, którzy pomimo zajęcia Podlasia przez książąt litewskich, utrzymali się na swoich dobrach. Pod ich rządami Ciechanowiec przeżył lata sporego rozwoju i gospodarczej prosperity. Śmierć ostatniego przedstawiciela rodu Kiszków - Janusza, hetmana wielkiego litewskiego i wojewody połockiego, (zmarłego dnia 13 stycznia 1654 roku), zamyka w symboliczny sposób również dzieje prosperity ciechanowieckiego grodu. Na problemy związane z sukcesją podlaskich dóbr pozostałych po Kiszkach (które nie pozostały bez wpływu na Ciechanowiec i jego mieszkańców), nałożyły się wydarzenia związane z wybuchem Drugiej Wojny Północnej (1655-1660), w czasie trwania której miasto Ciechanowiec uległo sporym zniszczeniom.

 

Po zakończeniu wojny Ciechanowiec dostał się w ręce pułkownika wojsk polskich Idziego Bremmera, który został "...przysłany z pułkiem do Ciechanowca na leże z instrukcją dozwolonych mu czynności niektórych porządkowych, znalazłszy spustoszały Ciechanowiec (...) nie widząc żadnego w tym ze strony pozostałych mieszkańców oporu, rozrządzał miastem arbitralnie." Po jego śmierci zarząd nad miastem sprawowała jego żona. Pomimo, że fortuna Eleonory z Irzykowiczów Bremmerowej, późniejszej żony Nikodema Jabłonowskiego, nie dorównywała dawnemu majątkowi Kiszków, podjęła ona jednak szeroko zakrojone działania na rzecz odbudowy miasteczka ze zniszczeń wojennych.

 

W czasie kolejnej Wojny Północnej (1700-1721), Ciechanowiec został poważnie zniszczony przez Szwedów. Spłonęła większość lewobrzeżnej zabudowy miasta, w tym między innymi: pochodzący z początku XVI wieku drewniany kościół, oraz niedawno zbudowany dwór modrzewiowy. Wydarzenia te miały miejsce w początkowej fazie tej wojny - w latach 1701-1706. Zniszczenia te pozwoliły jednak na gruntowną przebudowę lewobrzeżnej części miasta, oraz na zmianę jego układu przestrzennego.

 

Pod rządami kolejnych rodów: Jabłonowskich i Ossolińskich, Ciechanowiec powoli odbudowuje się ze zniszczeń wojennych. W roku 1739 powstaje murowany kościół Trójcy Przenajświętszej ufundowany przez Franciszka Maksymiliana Ossolińskiego i jego syna Tomasza. Obok kościoła zbudowany zostaje Szpital Sióstr Miłosierdzia Prowincji Litewskiej, oba wspomniane budynki istnieją do dnia dzisiejszego, służąc mieszkańcom miasta zgodnie z ich pierwotnym przeznaczeniem.

 

Czasy Ossolińskich zaznaczyły się dla Ciechanowca tym, że urodził się tutaj i przez wiele lat sprawował posługę duszpasterską ksiądz Jan Krzysztof Kluk. Urodził się on w Ciechanowcu, 13 września 1739 roku. Jego ojcem był budowniczy - architekt, głównie budowli sakralnych - Jan Adrian Kluk, zubożały szlachcic warmiński, sprowadzony do Ciechanowca przez ówczesnego właściciela miasta - Franciszka Maksymiliana Ossolińskiego.

 

Od roku 1763 do 1767 został ksiądz Krzysztof Kluk kapelanem nadwornym w siedzibie starosty nurskiego Tomasza Ossolińskiego w Nurze. W latach 1767-1770 był proboszczem w bardzo bogatej Parafii Winna, gdy jednak zawakowało skromne probostwo w Ciechanowcu - bez większego zastanawiania postarał się o powrót do rodzinnej miejscowości. Od roku 1770, aż do swojej śmierci w 1796 roku, był związany z Parafią Trójcy Przenajświętszej i miastem Ciechanowcem, gdzie znalazł dogodne warunki do działalności naukowej i bezpośrednich obserwacji przyrodniczych, nie zaniedbując przy tym swojej powinności duszpasterskiej. Spod jego pióra wyszło czternaście tomów dzieł przyrodniczych, w tej liczbie dwa pierwsze polskojęzyczne podręczniki - do nauki botaniki i zoologii, przeznaczone dla szkół narodowych. Ksiądz Krzysztof Kluk zmarł w Ciechanowcu 2 lipca 1796 roku, pochowany został w podziemiach kościoła Trójcy Przenajświętszej, w którym przez blisko ćwierć wieku był proboszczem.

 

Koniec XVII wieku to ostateczny upadek Rzeczypospolitej Szlacheckiej. Miasto sporo ucierpiało w czasie wojny polsko-rosyjskiej 1792 roku oraz Insurekcji Kościuszkowskiej. Po III rozbiorze znalazło się ono na krótko (1796-1806), w zaborze pruskim, po zakończeniu zaś epoki napoleońskiej, nastąpił podział Ciechanowca na dwa odrębne organizmy. Lewobrzeżny Ciechanowiec (tzw. "Stare Miasto"), wszedł w skład Cesarstwa Rosyjskiego. Prawobrzeżna część miasta (tzw. "Nowe Miasto"), znalazła się w składzie Królestwa Polskiego. Od tej pory zaznaczył się, funkcjonujący do dnia dzisiejszego podział Ciechanowca na "Stronę Ruską" i "Stronę Polską".

 

W okresie zaborów, pomimo zniszczeń powstałych w czasie Insurekcji Kościuszkowskiej i powstań narodowych, Ciechanowiec rozwijał się dość pomyślnie. Stało się tak między innymi za sprawą przybyłych z Niemiec tkaczy i włókienników, którzy założyli w Ciechanowcu zakłady przerabiające wełnę i sprowadzaną z Rosji bawełnę. Słynne również były ciechanowieckie targi końskie, na które przyjeżdżali kupcy nawet z odległych miast: Petersburga, Gdańska, Berlina, gdzie obroty szły w setki tysięcy rubli w złocie. Fakt ten pozostawał w ścisłym związku z rozwojem miejskiej infrastruktury i stałym wzrostem liczby ludności. Tuż przed wybuchem I wojny światowej miasto liczyło około 15.000 mieszkańców (łącznie w obu częściach Ciechanowca), było w nim blisko sto zakładów przemysłowych i około trzystu punktów handlowych. W późniejszych czasach Ciechanowiec nigdy już nie osiągnął podobnie wysokiego zaludnienia ani równie rozbudowanej infrastruktury przemysłowej i handlowej.

 

W czasie powstań narodowych XIX stulecia, Ciechanowiec był kilkakrotnie miejscem zaciętych walk. W czasie Powstania Listopadowego, w pierwszych dniach lutego 1831 roku, Straż Obywatelska z Ciechanowca, jako pierwsza w całym kraju stawiła opór wkraczającym na teren Królestwa Polskiego oddziałom rosyjskim. Okolice Ciechanowca były areną dwóch "bitew nad Nurcem", stoczonych w maju 1831 roku, przez korpus generała Henryka Łubieńskiego, osłaniający główne siły polskie maszerujące pod Ostrołękę. Natomiast w czasie Powstania Styczniowego w okolicach Ciechanowca działał słynny dowódca powstańczy - Władysław Cichorski ps. "Zameczek", który stąd poprowadził swoje oddziały na bitwę pod Siemiatyczami, stoczoną w dniach 6 i 7 lutego 1863 roku. Konsekwencją patriotycznej postawy mieszkańców miasta były liczne kontrybucje oraz egzekucje i zsyłki na Sybir uczestników Powstania, masowo stosowane przez władze carskie.

 

Po upadku Powstania Styczniowego represyjny ukaz cara Aleksandra II z dnia 1 czerwca 1869 roku, wprowadzony w życie przez Komitet Urządzający w Królestwie Polskim dekretem z dnia 30 stycznia (11 lutego) 1870 roku, zdeprecjonował aż 338 spośród 452 istniejących na terenie Królestwa Polskiego miast i miasteczek do roli osad miejskich. Na mocy tejże ustawy utracił między innymi prawa miejskie prawobrzeżny Ciechanowiec (nieposiadający zdaniem władz carskich "charakteru miejskiego"), leżący na terenie guberni łomżyńskiej (powstałej w wyniku podziału dawnej guberni augustowskiej na gubernie: suwalską i łomżyńską), stając się osadą miejską z siedzibą gminy w Klukowie.

 

W nieco lepszej sytuacji był leżący w guberni grodzieńskiej, wchodzącej w skład Cesarstwa Rosyjskiego, lewobrzeżny Ciechanowiec, który zachował prawa miejskie oraz elementy samorządu miejskiego w postaci rady miejskiej ("dumy") oraz zarządu miejskiego ("uproszczenaja gorodska uprawa"). Należał on jednak do tak zwanych miast "nadetatowych", które odpowiadały swoim statusem osadom istniejącym w guberni łomżyńskiej. "Większość osad w Łomżyńskiem oraz miast nadetatowych w Obwodzie wegetowała nędznie, a jednak różniła się od wsi układem urbanistycznym, przewagą lub silną reprezentacją ludności żydowskiej, posiadaniem szkoły, świątyni, najczęściej także sądu pierwszej instancji, apteki, felczera i akuszerki, czasem punktu pocztowego, pewnej liczby sklepów i nawet kilkunastu szynków". Tak było również w Ciechanowcu.

 

Pomimo represji i prześladowań ludność Ciechanowca po raz kolejny dała wyraz swojego patriotyzmu w latach 1918-1920, kiedy to, po wiekowej niewoli odradzało się Państwo Polskie. To właśnie w Ciechanowcu powstały pierwsze oddziały słynnego później w czasie wojny polsko - bolszewickiej 10 pułku ułanów litewskich, formowanego w dobrach hrabiów Starzeńskich w Ciechanowcu - Nowodworach, u schyłku 1918 roku. W dniach 1-3 sierpnia 1920 roku, to właśnie w Ciechanowcu oddziały polskie stawiły zacięty opór maszerującej na Warszawę Armii Czerwonej. Koszty tego były ogromne - 65% miasta legło w gruzach, liczba ludności spadła poniżej 5.000 mieszkańców.

W okresie dwudziestolecia międzywojennego nastąpiła unifikacja obu stron Ciechanowca, co zostało ostatecznie zatwierdzone przez władze państwowe w 1938 roku. Dzięki działalności ówczesnych burmistrzów i Rady Miejskiej Ciechanowiec stał się znaczącym ośrodkiem handlowo-usługowym w ówczesnym województwie białostockim. Odbudowano znaczącą część infrastruktury miejskiej, zmodernizowano ulice i targowisko, planowano doprowadzenie do Ciechanowca linii kolejki wąskotorowej z Szepietowa.

Ciechanowiec był również prężnym ośrodkiem politycznym - obok Stronnictwa Narodowego działały w mieście komórki PSL "Piast", przedstawiciele organizacji lewicowych i żydowskiego Bundu.

Próba podniesienia Ciechanowca ze zniszczeń wojennych została przerwana przez wybuch II wojny światowej. Podwójna okupacja miasta - sowiecka, w latach 1939-1941 oraz niemiecka, w latach 1941-1944 odcisnęły swoje piętno na samym mieście oraz na mieszkających w nim ludziach. Zniszczeniu uległo (po raz kolejny - za życia jednego pokolenia!), blisko 85% miejskiej infrastruktury, liczba mieszkańców obniżyła się do niespełna 2.000 osób. Nie było w całym mieście choć jednej rodziny, która nie straciła bliskiej osoby - wywiezionej na "Nieludzką Ziemię" - w głąb sowieckiego imperium, bądź zamęczonej w hitlerowskich obozach koncentracyjnych, zniszczona została cała społeczność żydowska Ciechanowca.

Wyzwolenie Ciechanowca z rąk hitlerowskich odbyło się w dwóch rzutach: 2 sierpnia 1944 roku wyzwolona została część lewobrzeżna, ale front zatrzymał się na linii Nurca i wyzwolenie prawobrzeżnej części nastąpiło dopiero 13 sierpnia 1944 roku. Niestety nie był to koniec walk w tych okolicach. Aż do roku 1948 toczyły się na tych terenach walki pomiędzy formującą się władzą ludową a oddziałami podziemia polityczno-wojskowego.

Pierwsza Miejska Rada Narodowa ukonstytuowała się w Ciechanowcu w październiku 1944 roku. Najważniejszymi działaniami podjętymi przez społeczność Ciechanowca, jeszcze w 1944 roku, było utworzenie Spółki Handlowo-Spożywczej "Jedność" oraz zorganizowanie Miejskiego Gimnazjum Koedukacyjnego. Od 1946 roku miasto posiadało swój budżet i łożyło na remont i utrzymanie ulic, bibliotekę publiczną, budynki szkolne, lecznictwo i pomoc społeczną. Są uruchomiane pierwsze przedsiębiorstwa: rzeźnia, betoniarnia; znów odbywają się targi.

W następnych latach zostaje wybudowane lotnisko sanitarne przy ul. Drohickiej-Wspólnej (1951) i zostaje założony Szpital Miejski (1956) w budynku XVIII- wiecznego szpitala dla ubogich. W późniejszym czasie jednym z najważniejszych wydarzeń jest powstanie Towarzystwa Miłośników Ciechanowca (1962). Z inicjatywy TMC powstaje Muzeum Rolnictwa (1964) i zostaje odbudowany zrujnowany pałac hrabiów Starzeńskich, który staje się siedzibą Muzeum. W 1963 roku wybudowano aptekę i piekarnię, w 1966 ukończono Dom Strażaka, Dom Książki, Państwowy Ośrodek Maszynowy a rozpoczęto budowę zapory na Nurcu i ośrodka turystycznego "Nurzec".

Tak intensywne działania zostaje docenione. W 1966 roku Ciechanowiec uzyskuje I nagrodę w konkursie miast białostocczyzny wśród miast do 5 tysięcy mieszkańców, w 1971 roku, w konkursie ogólnopolskim, zdobywa tytuł "Mistrz Gospodarności" miast do 5 tys. mieszkańców, w 1974 - "Arcymistrz Gospodarności 30-lecia PRL", a w 1975 miasto zostaje odznaczone Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski. W tym też roku TMC ufundowało miastu sztandar - w darze społeczeństwu miasta i gminy Ciechanowiec.

 

Pod koniec lat siedemdziesiątych XX wieku zostaje rozpoczętych kilka dużych inwestycji: m.in. budowa sieci wodno-kanalizacyjnej, budowa Wytwórni Mas Bitumicznych, przedszkola, basenu pływackiego (inwestycja ta nie została dokończona), Domu Nauczyciela, dworca PKS i pierwszego w historii miasta spółdzielczego domu mieszkalnego.

 

Lata 1980-1989 są okresem stagnacji Ciechanowca. Oprócz kontynuacji rozpoczętych już inwestycji nic szczególnego się w mieście nie dzieje. Dopiero po roku 1989 w następstwie zmian ustrojowych zaczynają następować korzystne zmiany w infrastrukturze miejskiej. W miejsce nierentownych zakładów i instytucji, które zakończyły swoją działalność, powstają nowe sklepy, oddziały bankowe, apteki oraz sieć zakładów usługowo naprawczych. Wzrasta w znaczący sposób baza noclegowa, rozwija się mała i większa gastronomia, powstają na terenie gminy pierwsze gospodarstwa agroturystyczne.

 

Dla mieszkańców miasta niezwykle ważnymi wydarzeniami w sferze duchowej były w ostatniej dekadzie XX stulecia powstanie nowej parafii pod wezwaniem Matki Boskiej Fatimskiej należącej do diecezji łomżyńskiej oraz przywrócenie Dekanatu Ciechanowieckiego, zlikwidowanego po zakończeniu II wojny światowej.

 

W 1999 roku w ramach reformy administracyjnej Ciechanowiec trafia do powiatu wysokomazowieckiego w województwie podlaskim. Następuje pełna telefonizacja miasta i kanalizacja miasta i gminy, która korzysta z nowo wybudowanej oczyszczalni ścieków i stacji uzdatniania wody. W związku z ogólnopolską reformą szkolnictwa konieczne okazało się wybudowanie budynku Gimnazjum. Powstaje nowa siedziba Ciechanowieckiego Ośrodka Kultury i Sportu. W roku 2003 Papież Jan Paweł II zostaje Honorowym Obywatelem Ciechanowca, a w 2004 odsłonięto pomnika Papieża Jana Pawła II. W 2007 roku podpisana zostaje ugoda pomiędzy Gminą Wyznaniową Żydowską w Warszawie a Gminą i Miastem Ciechanowiec, kończącej wszystkie sporne sprawy. W roku 2012 Ciechanowiecki Ośrodek Kultury i Sportu przenosi się do nowej siedziby w przebudowanym budynku dawnej synagogi. W 2014 oddano do użytku halę widowiskowo-sportową przy Zespole Szkół Ogólnokształcących i Zawodowych w Ciechanowcu, a w 2018 z okazji 75-lecia Liceum Ogólnokształcącego, szkoła otrzymuje imię Rotmistrza Witolda Pileckiego. W roku 2018 otwarto nowy budynek Miejskiej Biblioteki Publicznej.

 

 

 

pasek

 

  • VI–I w. p.n.e. Początki osadnictwa w okolicach Ciechanowca
  • XIII w. n.e. Pierwsze wzmianki źródłowe na temat grodu leżącego w okolicach Ciechanowca
  • 1429 Najstarszy znany dokument lokacyjny Ciechanowca. Właścicielem miasta jest Paweł (Paszko) Strumiłło z Dmoszyna
  • 1429 Nadanie Praw Miejskich przez księcia mazowieckiego Janusza I Wielkiego
  • pocz. XVI w. Miasto jest własnością hetmana wielkiego litewskiego Stanisława Kiszki
  • 1520 Ustanowienie komory celnej na Nurcu w Ciechanowcu z prawem pobierania myta
  • 1544 Król Zygmunt I odwiedza Ciechanowiec
  • 1549 Najstarszy dokument opatrzony pieczęcią miejską Ciechanowca
  • 1551 Początek prawnego osadnictwa żydowskiego w Ciechanowcu
  • 1563 Rozpoczęcie budowy zamku obronnego na ruinach dawnego grodu książąt mazowieckich
  • 1569 Ciechanowiec trafia we władanie Korony Królestwa Polskiego
  • pocz. XVII w. Król Stefan Batory odwiedza Ciechanowiec (w latach: 1576, 1581 i 1582). Lata prosperity Ciechanowca
  • 1580 Według rejestru podatkowego w Ciechanowcu istniało 339 domów, w których mieszkało 2688 osób
  • 1654 Umiera właściciel Ciechanowca Janusz Kiszka, hetman wielki litewski
  • 1655-1660 Czasy potopu szwedzkiego. Zniszczenie miasta, liczba mieszkańców spada do 700 osób
  • 1662 Wizyta króla Jana Kazimierza udającego się na wojnę z Moskwą
  • 1703-1801 Ciechanowiec w posiadaniu rodziny Ossolińskich. Lata dobrobytu gospodarczego Ciechanowca
  • pocz. XVIII w. Król szwedzki Karol XII (1702) i polski Stanisław Leszczyński (1708) przejeżdżają przez Ciechanowiec
  • 1739-1744 Budowa i konsekracja kościoła pw. Trójcy Przenajświętszej
  • 1739 Rodzi się w Ciechanowcu Jan Krzysztof Kluk (1739-1796), póżniejszy ksiądz, przyrodnik, autor pierwszych książek w języku polskim z botaniki
  • 1796-1807 Po III rozbiorze miasto dostaje się pod zabór pruski. Liczyło wówczas 2651 mieszkańców i 293 domy
  • 1807 Podział Ciechanowca na lewobrzeżny Stary Ciechanowiec (Strona Ruska) oraz prawobrzeżne Nowe Miasto (Strona Polska)
  • 1832-1863 Rozwój handlu (słynne ciechanowieckie jarmarki końskie), rzemiosła, przemysłu włókienniczego
  • 1863-1865 W czasie powstania styczniowego miasto zostaje częściowo zniszczone i obłożone kontrybucją
  • 1870 W ramach represji popowstaniowych prawobrzeżny Ciechanowiec zostaje zdegradowany i staje się osadą miejską w gminie Klukowo
  • Przełom XIX/XX w. Dynamiczny rozwój obu części Ciechanowca. Powstają Ciechanowieckie Towarzystwo Pożyczkowo-Oszczędnościowe (1899,
  • Ciechanowiecka Spółka Spożywcza (1906) i Ochotnicza Straż Pożarna (1908)
  • 1914-1920 Ciechanowiec zostaje spalony przez cofające się wojska carskie (1915). W roku 1918 w Nowodworach formuje się 10 Pułk Ułanów Litewskich
  • 1920 W dniach 1-3 sierpnia maszerująca na Warszawę Armia Czerwona zostaje zatrzymana w krwawej bitwie pod Ciechanowcem
  • 1920-1939 Odbudowa miasta ze zniszczeń wojennych. Liczba mieszkańców dochodzi do 6500 osób, z czego 60% stanowią Żydzi
  • 1938 Połączenie miasta i osady Ciechanowiec w jedną jednostkę administracyjną
  • 1939-1941 Okupacja sowiecka. Wielu mieszkańców Ciechanowca zostaje deportowanych w głąb ZSRR
  • 1941-1944 Okupacja hitlerowska. Całkowita likwidacja społeczności żydowskiej, zniszczone zostaje około 65% zabudowy miejskiej
  • 1944-1960 Odbudowa Ciechanowca ze zniszczeń wojennych
  • 1962 Powstaje Towarzystwo Miłośników Ciechanowca
  • 1964 Otwarcie Społecznego Muzeum Rolnictwa im. Krzysztofa Kluka
  • 1967 Początek uczestnictwa Ciechanowca w konkursie Mistrz Gospodarności. Zdobywa tytuł w 1971, a w 1975 uzyskuje tytuł Arcymistrza Gospodarności
  • 1968 Ukończenie budowy jazu na Nurcu i powstanie zalewu. Otwarcie nowego gmachu Szkoły Podstawowej im. M. Kopernika
  • 1979 Rywalizacja Ciechanowca z Pińczowem w telewizyjnym programie Bank Miast
  • 1992 Oddanie do użytku nowoczesnej oczyszczalni ścieków i stacji uzdatniania wody
  • 1992-1994 Kompleksowa telefonizacja miasta i gminy Ciechanowiec.
  • 1996 Podpisanie umowy partnerskiej z niemieckim miastem Rosbach.
  • 1998 W prawobrzeżnym Ciechanowcu powstaje parafia pw. Najświętszej Marii Panny z Fatimy (diecezja łomżyńska)
  • 1999 100-lecie Banku Spółdzielczego w Ciechanowcu
  • 1999 W ramach reformy administracyjnej Ciechanowiec trafia do powiatu wysokomazowieckiego w województwie podlaskim
  • 2005 Podpisanie umowy partnerskiej z litewskim miastem Dotnuva
  • 2003 Papież Jan Paweł II zostaje Honorowym Obywatelem Ciechanowca
  • 2004 Odsłonięcie pomnika Papieża Jana Pawła II
  • 2007 Podpisanie ugody pomiędzy Gminą Wyznaniową Żydowską w Warszawie a Gminą i Miastem Ciechanowiec, kończącej wszystkie sporne sprawy
  • 2012 Ciechanowiecki Ośrodek Kultury i Sportu przenosi się do nowej siedziby w przebudowanym budynku dawnej synagogi
  • 2014 Oddanie do użytku hali widowiskowo-sportowej przy Zespole Szkół Ogólnokształcących i Zawodowych w Ciechanowcu
  • 2015 Podpisanie umowy partnerskiej z francuskim miastem Saint-Germain-lès-Corbeil
  • 2018 75-lecie Liceum Ogólnokształcącego w Ciechanowcu. Szkoła otrzymuje imię Rotmistrza Witolda Pileckiego
  • 2018 Otwarcie nowego budynku Miejskiej Biblioteki Publicznej

 

 

 

pasek

 

  • Paweł Olszewski (1901-1990) - lekarz, społecznik, żołnierz
  • Krystyna Marszałek-Młyńczyk (1930-2007) - dziennikarka, pisarka
  • Józef Przesław - naczelnik Ciechanowca w latach 1964-1974
  • Wincenty Marczuk (1916-2001) - ksiądz, żołnierz, poeta
  • Andrzej Stanisław Ciechanowiecki (1924-2015) - historyk sztuki, kolekcjoner
  • Andrzej Wierzchowski (1955) - społecznik, popularyzator Ciechanowca poza granicami kraju
  • Hubert Ress (1926-2010) - działacz społeczny miasta parnerskiego Rosbach
  • Kazimierz Uszyński (1931-2006) - historyk sztuki, muzealnik, społecznik
  • Stanisław Karolkiewicz (1918-2009) - generał brygady, prezes Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej
  • Papież Jan Paweł II (1920-2005)
  • Frank Hans Wilhelm Romeike (1939-2011) - działacz społeczny miasta parnerskiego Rosbach
  • Czesław Wojciech Waszkiewicz (1944) - profesor, przewodniczący Rady Muzeum Rolnictwa w Ciechanowcu
  • Irena Cecylia Maryniak (1931) - profesor, autorka prac badawczo-naukowych, sybiraczka
  • Mirosław Kulesza (1934) - nauczyciel, wychowawca, społecznik

 

 

 

pasek